Mỹ cân nhắc nới lỏng trừng phạt ngành năng lượng Venezuela

Các quan chức Mỹ đang thúc đẩy việc sớm cấp một giấy phép chung nhằm dỡ bỏ một phần các lệnh trừng phạt đối với ngành năng lượng Venezuela, thay vì tiếp tục cấp các miễn trừ riêng lẻ cho từng công ty như kế hoạch ban đầu, bốn nguồn thạo tin cho Reuters biết hôm thứ Ba (27/1).

Động thái này diễn ra sau khi Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro hồi đầu tháng, cùng với tín hiệu từ Washington rằng họ sẵn sàng nới lỏng trừng phạt để tạo điều kiện cho một thỏa thuận cung cấp dầu trị giá khoảng 2 tỷ USD giữa hai nước và hỗ trợ kế hoạch tái thiết đầy tham vọng trị giá 100 tỷ USD cho ngành dầu mỏ Venezuela.

Trong những tuần gần đây, nhiều đối tác và khách hàng của công ty dầu khí quốc doanh PDVSA – bao gồm Chevron, Repsol, ENI, công ty lọc dầu Reliance Industries và một số nhà cung cấp dịch vụ dầu khí của Mỹ – đã nộp đơn xin giấy phép riêng lẻ nhằm mở rộng sản lượng hoặc xuất khẩu dầu từ quốc gia thành viên OPEC này. Tuy nhiên, hai nguồn tin cho biết số lượng lớn các yêu cầu cá nhân đã làm chậm tiến độ thúc đẩy đầu tư và xuất khẩu.

Bộ Tài chính Mỹ, Nhà Trắng và Bộ Dầu mỏ Venezuela hiện chưa đưa ra bình luận về thông tin trên.

Ngành năng lượng Venezuela bị Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ áp đặt các lệnh trừng phạt từ năm 2019, sau cuộc tái đắc cử đầu tiên của ông Maduro – kết quả mà Washington không công nhận. Kể từ đó, các biện pháp trừng phạt đã nhiều lần được điều chỉnh thông qua các sắc lệnh hành pháp và giấy phép đặc biệt, tùy theo từng chính quyền Mỹ.

Dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden, một giấy phép rộng đã cho phép nhiều công ty xuất khẩu dầu Venezuela, giúp sản lượng và xuất khẩu tăng mạnh cho đến quý I năm ngoái. Tuy nhiên, khi Tổng thống Donald Trump bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai, giấy phép này bị thu hồi như một phần trong nỗ lực gây sức ép với Caracas, buộc các công ty ngừng giao dịch. 

Tháng 12 năm ngoái, Washington còn ra lệnh phong tỏa toàn bộ các tàu bị trừng phạt ra vào Venezuela, khiến xuất khẩu dầu giảm xuống còn khoảng 500.000 thùng/ngày, so với 952.000 thùng/ngày trong tháng 11.

Theo tài liệu của PDVSA và dữ liệu theo dõi tàu, xuất khẩu dầu của Venezuela năm ngoái trung bình đạt khoảng 850.000 thùng/ngày, nhờ sản lượng tăng. Tuy nhiên, công ty quốc doanh này đang chật vật đảo ngược các đợt cắt giảm sản lượng hồi đầu tháng 1, khi lệnh cấm vận của Mỹ dẫn đến tồn kho tăng mạnh.

Dữ liệu và tài liệu cho thấy các giấy phép được Mỹ cấp trong tháng này cho Vitol và Trafigura – cho phép cung cấp tới 50 triệu thùng dầu Venezuela cho Mỹ và các thị trường khác – đã giúp nước này giải phóng khoảng 11,3 triệu thùng dầu tồn kho. Dù vậy, hàng triệu thùng dầu vẫn đang nằm trong các bể chứa và trên tàu chở dầu.

Các nguồn tin cho biết cần thêm giấy phép để đẩy nhanh xuất khẩu, thúc đẩy tăng sản lượng tại các mỏ có sẵn thiết bị, mở rộng hoạt động lọc dầu trong nước và sửa chữa cơ sở hạ tầng xuống cấp cùng tình trạng thiếu điện – những vấn đề cấp bách đối với ngành dầu khí Venezuela.

Theo một nguồn thạo tin, giấy phép chung đang được chuẩn bị có thể ưu tiên các công ty Mỹ so với các đối tác nước ngoài, phù hợp với chính sách “Nước Mỹ trên hết” của Tổng thống Trump.

Trong khi đó, một cuộc cải cách sâu rộng đối với luật dầu mỏ chủ chốt của Venezuela – nhằm tạo thuận lợi hơn cho đầu tư, sản lượng và xuất khẩu – đã được thông qua trong cuộc bỏ phiếu sơ bộ tuần trước và dự kiến sẽ được Quốc hội phê chuẩn định ngay trong tuần tới, các nguồn tin cho biết.