Nợ toàn cầu lập kỷ lục 348.000 tỷ USD, nguyên nhân là gì?

Topforexvn.com – Nợ toàn cầu đã tăng mạnh trong năm vừa qua, đạt mức kỷ lục 348.000 tỷ USD, theo báo cáo mới công bố của Viện Tài chính Quốc tế (IIF). Con số này tăng gần 29.000 tỷ USD so với năm trước, phản ánh xu hướng mở rộng chi tiêu của nhiều chính phủ trên thế giới, đặc biệt trong lĩnh vực quốc phòng và công nghệ.

Nợ toàn cầu lập kỷ lục

Theo IIF, các khoản đầu tư vào an ninh quốc gia là yếu tố chính khiến tổng nợ toàn cầu tăng thêm khoảng 28.800 tỷ USD trong năm qua. Bên cạnh đó, làn sóng đầu tư mạnh vào trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ liên quan cũng góp phần đáng kể vào mức tăng lớn nhất của nợ toàn cầu kể từ sau đại dịch Covid-19.

Thống kê của IIF bao gồm nợ của chính phủ, doanh nghiệp và hộ gia đình trên toàn thế giới. Dù tổng nợ tăng mạnh, tỷ lệ nợ so với GDP toàn cầu đã giảm năm thứ năm liên tiếp, hiện ở mức khoảng 308% GDP. Đây được xem là một chỉ số quan trọng phản ánh khả năng trả nợ của các nền kinh tế.

Tuy nhiên, IIF cho biết mức giảm của tỷ lệ nợ/GDP chủ yếu đến từ khu vực tư nhân, trong khi nợ chính phủ tính theo tỷ trọng GDP vẫn tiếp tục tăng. Điều này cho thấy vai trò ngày càng lớn của khu vực công trong việc thúc đẩy tổng nợ toàn cầu.

Ông Gordon Shannon, nhà quản lý quỹ tại TwentyFour Asset Management, nhận định rằng số liệu này là lời nhắc nhở rằng dù thị trường đang chú ý đến việc doanh nghiệp phát hành trái phiếu để tài trợ cho các dự án AI, nhưng chính các chính phủ mới là bên thúc đẩy nguồn cung nợ lớn nhất.

Lượng phát hành trái phiếu chính phủ ở mức kỷ lục đã góp phần đẩy chi phí vay của nhiều quốc gia tăng lên trong vài năm gần đây. Nguyên nhân là nhiều ngân hàng trung ương đã thu hẹp các chương trình mua trái phiếu quy mô lớn được triển khai từ thời đại dịch.

Hệ quả là lợi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn 10 năm tăng trên diện rộng. Tại Hoa Kỳ và Vương quốc Anh, lợi suất trái phiếu cùng kỳ hạn hiện dao động quanh 4%. Trong khi đó, tại Đức, quốc gia được xem là chuẩn an toàn của khu vực Eurozone, lợi suất trái phiếu 10 năm cũng đã tăng từ mức âm vài năm trước lên trên 2%.

IIF cảnh báo rằng sự kết hợp giữa chi tiêu tài khóa mở rộng cho quốc phòng, lãi suất thấp hơn và việc nới lỏng các quy định tài chính có thể khiến nợ toàn cầu tiếp tục gia tăng trong thời gian tới.

Tại châu Âu, nơi nhiều quốc gia đã tăng mạnh chi tiêu quốc phòng trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng sau khi Donald Trump trở lại Nhà Trắng, tỷ lệ nợ/GDP có thể tăng thêm hơn 18 điểm phần trăm vào năm 2035.

Ngoài ra, gánh nặng nợ cũng đang gia tăng tại nhiều nền kinh tế mới nổi lớn như Trung Quốc, Brazil, Mexico và Nga, cho thấy áp lực tài chính toàn cầu vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt trong những năm tới.