Vốn hóa của SpaceX cán mốc 2,65 nghìn tỷ USD, vượt mặt Amazon

Đế chế công nghệ không gian của tỷ phú Elon Musk đang tạo ra một cơn chấn động tài chính vô tiền khoáng hậu tại Phố Wall. Trong phiên giao dịch đầy biến động ngày thứ Ba (16/06), giá trị vốn hóa thị trường của SpaceX đã bứt phá mạnh mẽ để chính thức vượt qua gã khổng lồ thương mại điện tử Amazon, thậm chí có thời điểm vượt cả vị trí của Microsoft, đưa doanh nghiệp này leo cao hơn trên bảng xếp hạng những công ty đắt giá nhất hành tinh.

Khép lại phiên giao dịch đầy bão táp, cổ phiếu SpaceX ghi nhận mức tăng 4,8%, đóng cửa ở ngưỡng 201,80 USD/cổ phiếu. Mức giá này định vị giá trị vốn hóa của công ty ở mức khoảng 2,655 nghìn tỷ USD – tức đã tăng thêm tới 800 tỷ USD chỉ sau chưa đầy một tuần kể từ đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) kỷ lục vào tuần trước. 

Với cột mốc mới, SpaceX chính thức vượt qua Amazon (vốn có giá trị 2,646 nghìn tỷ USD) để chiếm lĩnh vị trí công ty niêm yết lớn thứ năm tại Mỹ. Trong giai đoạn hưng phấn đỉnh điểm vào đầu phiên, thị giá SpaceX có lúc bị đẩy lên mức cao nhất là 225,64 USD, giúp công ty trong một thời gian ngắn vượt qua cả gã khổng lồ phần mềm Microsoft, vốn đang sở hữu mức vốn hóa 2,92 nghìn tỷ USD. Dù lực bán chốt lời mạnh mẽ vào buổi chiều đã thu hẹp phần lớn đà tăng, SpaceX hiện chỉ còn đứng sau nhóm “câu lạc bộ 4 nghìn tỷ USD” gồm Apple, Alphabet, Nvidia và Microsoft.

Động lực cốt lõi kích hoạt ngày giao dịch điên cuồng này bắt nguồn từ sự xuất hiện lần đầu tiên của các hợp đồng quyền chọn cổ phiếu SpaceX trên thị trường tài chính công khai. Công cụ phái sinh này ngay lập tức trở thành thỏi nam châm thu hút giới đầu cơ tận dụng để tìm kiếm lợi nhuận từ các biến động giá ngắn hạn. 

Theo dữ liệu từ Trade Alert, đã có hơn 500.000 hợp đồng quyền chọn SpaceX được khớp lệnh ngay trong giờ giao dịch đầu tiên và nhanh chóng vượt mốc 1 triệu hợp đồng vào đầu giờ chiều.

Ông Brent Kochuba, nhà sáng lập dịch vụ phân tích quyền chọn SpotGamma, giải thích rằng khối lượng giao dịch quyền chọn tăng vọt đã tạo ra hiện tượng “ép mua” (gamma squeeze). Khi các nhà đầu tư cá nhân và tổ chức ồ ạt mua quyền chọn chọn mua, các nhà tạo lập thị trường buộc phải liên tục mua vào cổ phiếu cơ sở của SpaceX để phòng ngừa rủi ro cho chính họ, bởi lẽ họ không thể dùng bất kỳ tài sản nào khác để thay thế cho SpaceX. Chính cơ chế kỹ thuật này đã đẩy khối lượng giao dịch cổ phiếu của hãng lên mức cao nhất thị trường Mỹ, đạt doanh thu giao dịch bằng tiền mặt kỷ lục 61 tỷ USD trong ngày.

Sự bùng nổ độc mã của SpaceX diễn ra hoàn toàn ngược dòng so với sắc đỏ của toàn thị trường, trong bối cảnh chỉ số bán dẫn Philadelphia (.SOX) giảm sâu 3% và chỉ số Nasdaq Composite mất 0,5%. Tuy nhiên, cách thức dịch chuyển dòng vốn này đang làm dấy lên những cái nhìn hoài nghi từ giới chuyên môn. 

Ông Joe Saluzzi, đồng giám đốc giao dịch cổ phiếu tại Themis Trading, thẳng thắn nhận định dù đây là một thực thể trị giá 2,5 nghìn tỷ USD, cách thức giao dịch hoang dại của nó lại mang đậm dáng dấp của các “cổ phiếu meme” lướt sóng. Nhiều chuyên gia cũng cảnh báo các nhà đầu tư nên chuẩn bị tinh thần cho những đợt rung lắc dữ dội phía trước do lượng cổ phiếu thực tế lưu hành tự do ngoài thị trường của SpaceX vẫn tương đối nhỏ gọn so với quy mô định giá.

Nền tảng cơ bản của SpaceX cũng là một điểm gây tranh cãi lớn khi đặt cạnh các tập đoàn nghìn tỷ USD khác vốn có lợi nhuận khổng lồ. Năm ngoái, công ty báo cáo doanh thu đạt 18,67 tỷ USD nhưng chịu khoản lỗ ròng lên tới 4,94 tỷ USD, một phần lớn do hệ lụy từ thương vụ sáp nhập với startup trí tuệ nhân tạo xAI – một thực thể cũng đang trong giai đoạn thâm hụt vốn. Dẫu vậy, giới đầu tư dường như sẵn sàng ngó lơ các số liệu tài chính hiện tại để đặt cược vào tương lai dài hạn của Elon Musk.

Dự báo về xu hướng sắp tới, giới phân tích cho rằng đà tăng của siêu cổ phiếu này vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại nhờ những cú hích kỹ thuật từ các bộ chỉ chỉ số chứng khoán lớn. Nhờ quy mô vốn hóa khổng lồ, SpaceX đang được xét duyệt theo quy trình rút gọn để sớm gia nhập chỉ số Nasdaq 100. Bước đi này sẽ bắt buộc các quỹ đầu tư thụ động và các quỹ ETF theo dõi chỉ số phải giải ngân hàng chục tỷ USD để mua gom cổ phiếu SpaceX nhằm cân đối danh mục. 

Song song đó, các tổ chức xếp hạng hàng đầu là FTSE Russell và MSCI cũng đã lên lịch đưa SpaceX vào hệ thống chỉ số toàn cầu của họ, lần lượt có hiệu lực vào ngày 26/06 và 29/06 tới, đảm bảo một nguồn cầu tổ chức vững chắc cho doanh nghiệp không gian trong ngắn hạn.